De belasting die jij niet betaalt maar wel voelt
Hier is een paradox die ik graag uitleg: de kansspelbelasting betaal jij als speler niet rechtstreeks, en toch merk je er de gevolgen van. De operator draagt de belasting af, maar de effecten ervan, een krimpende markt, druk op het aanbod en een uitstroom naar het illegale circuit, bereiken uiteindelijk wel degelijk jouw speelervaring. De keten loopt indirect, maar hij loopt.
Dat indirecte karakter maakt het onderwerp lastig te doorgronden, en juist daarom wordt het zelden goed uitgelegd. Spelers horen “belastingverhoging” en denken dat het hen niet aangaat, omdat ze geen aangifte doen. Maar de markt waarin ze spelen, verandert door die verhoging, en die verandering raakt hen wel. Het is een schoolvoorbeeld van hoe een maatregel die op papier de operator treft, in de praktijk doorsijpelt naar de consument.
In dit artikel volg ik die keten stap voor stap. Ik begin bij de tariefverhoging zelf, kijk daarna naar het effect op de markt met harde cijfers, en eindig bij het gevolg voor jou als speler, inclusief het zorgwekkende risico van uitwijk naar het illegale aanbod. Want pas als je de hele keten ziet, begrijp je waarom een belasting die je niet betaalt toch jouw zaak is.
De tariefverhoging
Laten we beginnen bij het begin: de cijfers van de verhoging zelf. De kansspelbelasting is in twee stappen fors omhooggegaan. Van 30,5% steeg het tarief naar 34,2% per 1 januari 2025, en vervolgens naar 37,8% per 1 januari 2026. In twee jaar tijd is de belastingdruk dus met ruim zeven procentpunt toegenomen, een aanzienlijke verzwaring voor de operators.
Om die getallen in perspectief te plaatsen: een tarief van 37,8% betekent dat van elke euro brutospelresultaat ruim een derde naar de schatkist gaat, voordat de operator zijn eigen kosten heeft gedekt. Voor een sector die toch al onder druk staat, is dat een zware last. De verhoging was bedoeld om meer belastinginkomsten te genereren, maar zoals ik zo zal laten zien, pakte dat anders uit dan gehoopt.
Het is belangrijk te begrijpen dat deze belasting wordt geheven over het brutospelresultaat, dus over wat de operator overhoudt nadat hij prijzen heeft uitbetaald, niet over jouw individuele inzet of winst. De speler krijgt geen aanslag in de bus. Toch is de hoogte van het tarief geen abstractie, want het bepaalt mede hoeveel ruimte de operators hebben en hoe de markt zich ontwikkelt. En precies daar begint de keten die uiteindelijk bij jou uitkomt.
De achterliggende gedachte van de wetgever was dat een hoger tarief tot hogere inkomsten zou leiden. Dat klinkt logisch, maar het gaat voorbij aan een belangrijk mechanisme: een hogere belasting kan de markt zo onder druk zetten dat de basis waarover wordt geheven krimpt. Als de taart kleiner wordt, levert een groter stuk van die taart niet automatisch meer op. Dat is precies wat er gebeurde, en de cijfers in de volgende sectie laten het zien.
Effect op de markt
De gevolgen van de verhoging voor de markt zijn meetbaar, en ze zijn niet wat de wetgever hoopte. Ondanks het hogere tarief worden de belastinginkomsten over 2025 zo’n €40 miljoen, ongeveer 5%, lager geschat dan in 2024, doordat het brutospelresultaat daalde. Een hoger percentage over een kleinere basis leverde dus minder op, precies het mechanisme dat ik aanstipte.
De voorzitter van de Kansspelautoriteit verwoordde de spanning treffend: de maatregelen die genomen zijn om spelers meer bescherming te bieden, hebben het voor aanbieders financieel lastiger gemaakt. Dat raakt de kern. De combinatie van strengere regels en hogere belasting heeft de legale markt in de verdrukking gebracht, en de cijfers bevestigen die druk op meerdere fronten.
Kijk naar de branchecijfers en het beeld wordt scherper. De leden van de brancheorganisatie die ongeveer 70% van de online markt vertegenwoordigen, betaalden in 2025 €288,8 miljoen aan kansspelbelasting, tegen €332,3 miljoen in 2024, een daling van €43,5 miljoen. En volgens het jaarverslag kromp de legale markt in 2025 met 18,5% ten opzichte van 2024. Dat zijn geen marginale schommelingen, maar een stevige krimp van het legale aanbod.
Wat deze cijfers samen vertellen, is dat de belastingverhoging de legale markt heeft doen krimpen in plaats van de schatkist te vullen. De operators hebben minder ruimte, de markt is kleiner, en de beoogde extra inkomsten bleven uit. Voor de gezondheid van de gereguleerde markt is dat zorgelijk, want een krimpende legale sector betekent dat er ergens anders ruimte ontstaat. En die ruimte wordt, zoals de volgende sectie laat zien, deels opgevuld door het illegale circuit.
Gevolg voor de speler
Hoe bereikt dit alles nu jou als speler? Via een mechanisme dat de toezichthouder zelf benoemt en dat het echte gevaar van de hele ontwikkeling blootlegt. De Kansspelautoriteit constateert dat de dalende trend mogelijk kan worden verklaard doordat spelers door de nieuwe regels voor spelersbescherming uitwijken naar het illegale aanbod, waar deze als beperkend ervaren regels niet gelden.
Dat is de kern van het gevolg voor de speler: niet dat je een aanslag krijgt, maar dat de druk op de legale markt sommige spelers naar het illegale circuit duwt. En daar verlies je alle bescherming, geen stortingslimiet, geen uitsluitingsregister, geen toezicht. De belastingverhoging treft je dus niet via je portemonnee, maar via het risico dat het aanbod waar je terechtkomt minder veilig wordt.
Het is een verraderlijk effect, want het voelt voor de individuele speler vaak niet als een gevolg van belasting. Iemand die uitwijkt naar een illegaal platform doet dat omdat de regels daar losser lijken, niet omdat hij bewust de belasting ontwijkt. Maar onderliggend is het dezelfde keten: hogere lasten en strengere regels maken de legale markt minder aantrekkelijk of beschikbaar, en dat schuift spelers richting een gevaarlijker alternatief.
Er is nog een subtieler effect dat de speler kan raken, en dat gaat over het aanbod zelf. Wanneer operators onder financiële druk staan, hebben ze minder ruimte voor gunstige voorwaarden, bonussen of een breed spelaanbod binnen de legale markt. De krimp van 18,5% betekent niet alleen minder omzet, maar ook dat sommige aanbieders zich terugtrekken of versoberen. Voor de speler die netjes binnen het legale circuit wil blijven, kan dat het aanbod uitdunnen, en dat vergroot opnieuw de verleiding om buiten dat circuit te kijken. Zo versterkt het ene effect het andere, en dat is precies waarom de toezichthouder de ontwikkeling als zorgelijk bestempelt.
De les voor jou is daarom om je niet te laten verleiden door de schijnbare vrijheid van het illegale aanbod, hoe begrijpelijk de frustratie over strengere regels ook is. De bescherming die de legale markt biedt, is reëel en waardevol, terwijl de “vrijheid” daarbuiten een sprong zonder vangnet is. Dit hele verhaal van krimp en uitwijk hangt nauw samen met het begrip kanalisatie, de mate waarin spelers binnen het legale veld blijven. Wie dat dieper wil begrijpen, leest mijn analyse van de kanalisatie van de Nederlandse gokmarkt, want daar komt deze keten volledig samen.
